Informacja prosta przysługuje każdemu. Informacja przetworzona wymaga wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Art. 3 ust. 1 pkt 1 UDIP: prawo obejmuje uzyskanie informacji, w tym przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. NSA opisuje informację przetworzoną jako taką, której wytworzenie wymaga od podmiotu zobowiązanego intelektualnego zaangażowania (m.in. wyrok NSA z 16.03.2018 r., I OSK 915/16, przywoływany w późniejszych orzeczeniach).
Jak się zabezpieczyć
- Pytaj o istniejące dokumenty i dane (umowy, faktury, uchwały, zarządzenia, wykazy) zamiast o zestawienia, analizy lub porównania.
- Jeśli potrzebujesz zestawienia, zaproponuj dane źródłowe w formie plików (kopie dokumentów). Obowiązek wytworzenia nowej informacji wtedy nie powstaje.
- Przy odpowiedzi „informacja przetworzona” sprawdź, czy urząd wezwał Cię do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Orzecznictwo wymaga tego wezwania przed odmową; w praktyce wyznacza się 7 dni.
- Odpowiedz w terminie. Opisz, jak wykorzystasz informację w celu publicznym (publikacja, kontrola obywatelska, debata o budżecie, wniosek do rady).
- Gdy urząd odmawia mimo uzasadnienia, żąda decyzji i skarży ją do WSA.
Uwaga: Samo to, że wnioskujesz jako radny lub dziennikarz, nie przesądza o istotności interesu publicznego. W sprawie opisanej w komunikacie portalu prawniczego sąd nie uznał mandatu radnego za wystarczający.
W praktyce: NSA wskazywał też, że ocena istnienia interesu publicznego należy do podmiotu zobowiązanego, który powinien uzasadnić jej brak. Warto w skardze wykazać, że odpowiedź organu nie zawiera takiego uzasadnienia.
Podstawa prawna: UDIP art. 3 ust. 1 pkt 1; k.p.a. art. 64 § 2 (w zw. z UDIP, stosowanie w praktyce sądowej).
O autorze
